Als bouwwerken aan bepaalde voorwaarden voldoen, zijn ze vergunningvrij. De gemeente moet wel controleren of dat daadwerkelijk het geval is. Ook moet gecontroleerd worden of bouwwerken constructief veilig zijn. In Medemblik betreft het circa 10.000 objecten. Dat kan natuurlijk niet in één keer: in de kern Hauwert wordt een start gemaakt. In oktober 2010 is de Wet Algemene Bepalingen Omgevingsrecht ingevoerd (WABO). Hieronder valt de voormalige Bouwvergunning. Met de invoering van de WABO is een groot aantal bouwwerken vergunningvrij geworden. Omdat er ook geen meldingsplicht is, is de gemeente niet op de hoogte van deze bouwwerken. De gemeente moet wel controleren of de gebouwen daadwerkelijk onder het hoofdstuk vergunningvrij van de WABO vallen. In Medemblik moeten circa 10.000 objecten/panden worden gecontroleerd. Dit weet de gemeente op basis van een vergelijking tussen luchtfoto’s en de eigen informatie. Van 2012 tot en met 2015 worden alle kernen in de gemeente bezocht en gecontroleerd. De controle start in Hauwert, de andere kernen volgen in de jaren tot en met 2015. Hoe gaat controle in de praktijk? Als een bouwwerk, bijvoorbeeld een tuinhuisje, is gerealiseerd zonder vergunning dan komt de bouwinspecteur langs. De inspecteur legitimeert zich en hij vraagt om het bouwwerk te mogen zien. Het bouwwerk wordt opgemeten en opgenomen in de basisadministratie Adressen en Gebouwen (BAG) van de gemeente. Voldoet het bouwwerk aan de eisen van vergunningvrij bouwen dan hoort de inwoner niets van de gemeente. Is het bouwwerk wel vergunningplichtig, dan stuurt de gemeente een aanvraagformulier toe voor de aanvraag van een WABO-vergunning.